Στο χώρο των ψηφιακών τεχνολογιών, κατά καιρούς, εμφανίζονται ορισμένα εργαλεία που γίνονται αυτό που στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποκαλείται viral. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως με το ChatGPT, πυροδοτούν σημαντικές εξελίξεις, σε άλλες, όμως, απλά εξελίσσονται σε πυροτεχνήματα.
Αυτό είναι το ερώτημα που απασχολεί πολλούς όσον αφορά το OpenClaw, ένα ανοικτού κώδικα εργαλείο που από προσωπικό πείραμα του Peter Steinberger, έχει εξελιχθεί σε ένα παγκόσμιο φαινόμενο, προκαλώντας έντονες συζητήσεις για τους AI agents και το πως θα εξελιχθούν. Και κυρίως, πόσο «αυτόνομοι» είναι πραγματικά οι AI agents;
Τι είναι το OpenClaw
Το OpenClaw, που αρχικά κυκλοφόρησε με τα ονόματα Clawdbot και Moltbot, είναι ένας ανοιχτού κώδικα «AI agent», δηλαδή ένα λογισμικό τεχνητής νοημοσύνης σχεδιασμένο να εκτελεί εργασίες αυτοτελώς, όχι απλώς να απαντά σε ερωτήσεις. Λειτουργεί τοπικά στην συσκευή ή τον server του χρήστη και μπορεί να διαχειρίζεται email και ημερολόγια, ναεκτελεί εντολές και αυτοματοποιεί την αλληλεπίδραση με εφαρμογές, να στέλνει μηνύματα και να πραγματοποιεί εργασίες όπως οργάνωση ραντεβού, αναζήτηση στο web, και ακόμη και online αγορές.
Η πρόσβαση γίνεται μέσω WhatsApp, Telegram ή Slack, δίνοντας την αίσθηση ότι ο χρήστης συνομιλεί με έναν «ψηφιακό βοηθό» που μπορεί να αναλάβει πραγματικές εργασίες. Η ευκολία εγκατάστασης και η εντυπωσιακή λειτουργικότητα συνέβαλαν στο να γίνει viral σχεδόν από τη μια μέρα στην άλλη.
Η αρχική ονομασία του εν λόγω εργαλείου ήταν Clawdbot καθώς ο δημιουργός του, Peter Steinberger, χρησιμοποιούσε τον κώδικα του Claude, του ΑΙ βοηθού της Antropic. Μόλις το Clawdbot άρχισε να ανεβαίνει σε δημοτικότητα η Antropic φέρεται να ζήτησε την αλλαγή της επωνυμίας και έτσι οδηγηθήκαμε αρχικά στο Moltbot για να καταλήξει στο OpenClaw. Η αλλαγή της επωνυμίας είχε ως να είναι προφανής η μεγαλύτερη λειτουργικότητα και η ραγδαία εξέλιξη του project, το οποίο από bot συνομιλίας εξελίσσεται σε έναν ευέλικτο αυτοματοποιημένο «πράκτορα» εργασίας.
Η άνοδος της δημοτικότητας
Η δημοτικότητα του OpenClaw δεν «εκτοξεύθηκε» λόγω κάποιας εταιρικής καμπάνιας αλλά επειδή το λάτρεψε η κοινότητα των developers που άρχισε να μοιράζεται βίντεο και παραδείγματα χρήσης: agents που ταξινομούν emails, οργανώνουν αρχεία, κάνουν online αγορές, ακόμη και διαχειρίζονται ολόκληρα workflows.
Μέσα σε λίγες ημέρες, το εργαλείο έγινε ιδιαίτερα δημοφιλής στο GitHub, την παγκόσμια πλατφόρμα για τους developers, και οι επισκέψεις στην ιστοσελίδα του έφθασαν στα 2 εκατομμύρια. Όμως, εκεί όπου άρχισε να γίνεται παγκοσμίως γνωστό ήταν όταν εμφανίστηκε το Moltbook, ένα μέσο κοινωνικής δικτύωσης όπου οι ΑΙ agents «συζητούν» μεταξύ τους.
Το Moltbook είναι μία πλατφόρμα όπου οι AI agents δημοσιεύουν posts, σχολιάζουν, ανταλλάσσουν απόψεις και δημιουργούν threads που μοιάζουν εντυπωσιακά ανθρώπινα. Οι εικόνες από agents που μιλούν για φιλοσοφία, χιούμορ ή «υπαρξιακά ζητήματα» έγιναν viral, δημιουργώντας την εντύπωση ότι παρακολουθούμε μια νέα μορφή ψηφιακής κοινωνικότητας. Μάλιστα, υπήρξαν και δημοσιεύσεις συζητήσεων, οι οποίες θα μπορούσαν να προέρχονται κατευθείαν από το… Matrix με τους agents να συζητούν για το ποιόν της ανθρωπότητας και τα επόμενα βήματα!
Από την άλλη πλευρά, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι μεγάλο μέρος αυτής της συμπεριφοράς είναι αποτέλεσμα ανθρώπινης καθοδήγησης και εξελιγμένης μίμησης. Απλά, το ανησυχητικό είναι πως δεν υπάρχει τρόπος να γνωρίζουμε αν ένα post προέρχεται από πραγματικό agent ή από άνθρωπο που χρησιμοποιεί κάποιες διεπαφές προκειμένου να εμφανίζεται ως bot. Οπότε υπάρχει σύγχιση μεταξύ του «τεχνητού» και του «ανθρώπινου». Μία συζήτηση που γενικότερα έχει ενταθεί λόγω και του ΑΙ και των δυνατοτήτων που προσφέρει όσον αφορά στη δημιουργία περιεχομένου.
Τα ζητήματα ασφαλείας
Το OpenClaw δείχνει να είναι αρκετά εντυπωσιακό αλλά υπάρχουν και αρκετοί λόγοι ανησυχίας όσον αφορά το θέμα της κυβερνοασφάλειας. Το εργαλείο έχει βαθιά πρόσβαση στο σύστημα καθώς μπορεί να εκτελεί εντολές, να διαχειρίζεται αρχεία και να ελέγχει browsers. Ένα λάθος prompt ή μια κακόβουλη εντολή μπορεί να προκαλέσει πραγματική ζημιά. Επιπλέον, ο καθένας μπορεί να δημιουργήσει παραλλαγές με αμφίβολη ασφάλεια ή να προσθέσει λειτουργίες που αυξάνουν το ρίσκο.
Ακόμη, υπάρχουν πολλοί κίνδυνοι λόγω της δυνατότητας λήψης οδηγιών μέσα από το Διαδίκτυο με τις ενέργειες του προσωπικού AI agent να μπορούν να εκθέσουν τον χρήστη. Όπως, επίσης, ένας κακόβουλος χρήστης μπορεί να ξεγελάσει τον agent ώστε να διαγράψει αρχεία, να διαρρεύσει δεδομένα ή να εκτελέσει ανεπιθύμητες ενέργειες. Δεν είναι τυχαίο ότι ο ίδιος ο δημιουργός του OpenClaw έχει αναφέρει ότι δεν είναι εργαλείο για μη ειδικούς και απαιτεί προσοχή.
Πόσο αυτόνομοι είναι οι agents;
Ένα άλλο σημείο που χρήζει προσοχής είναι ότι δεν είναι απολύτως ορθό ότι οι ΑΙ agents λειτουργούν ανεξάρτητα. Πολύ απλά, γιατί είναι άνθρωποι αυτοί που γράφουν τα prompts, δημιουργούν τις «προσωπικότητες» (personas), επιλέγουν τις δεξιότητες, καθορίζουν τι επιτρέπεται και μπορούν να παρέμβουν ανά πάσα στιγμή.
Όμως, σε κάθε περίπτωση, το OpenClaw έφερε στο προσκήνιο την εποχή του agentic AI, της επόμενης «φάσης» μετά το GenAI. Εδώ έχουμε να κάνουμε με AI agents που δεν απαντούν απλώς, αλλά δρουν, κάτι που σημαίνει αύξηση της παραγωγικότητας αλλά ταυτόχρονα φέρνει στο προσκήνιο κρίσιμα ερωτήματα. Όπως, για παράδειγμα, ποιος ελέγχει πραγματικά έναν agent, πώς διασφαλίζεται ότι δεν θα εκτελέσει επικίνδυνες ενέργειες αλλά και ποιος ευθύνεται όταν κάτι πάει στραβά. Όπως και πόσο έτοιμη είναι η κοινωνία για εργαλεία που μοιάζουν να έχουν «βούληση».